በታማ 38 ሥራዎች ውስጥ ያሉ ግንበኞችና ተቋራጮች ተጠያቂነት፡ ከሬምሌ ጉዳይ

በ: ጠበቃ ሞሸ ታይብ

በታማ 38 ሥራዎች ውስጥ ያሉ ግንበኞችና ተቋራጮች ተጠያቂነት

በቅርብ ዓመታት ውስጥ ታማ 38 ማዕቀፍ ሥር ሕንጻዎች ማደስና ማጠናከር ሥራዎች በጣም ተስፋፍተዋል። ከዚህ ጋር ተያይዞ ሥራዎቹ ሲሰሩ ለሰዎች ስለሚደርስ ጉዳት ግንበኞች ኃላፊ ስለሆኑበት ሁኔታ ውስብስብ ክርክሮች ተነስተዋል። ቢሮዋ ውስጥ ይህ ዓይነት ጉዳዮች ደጋግሞ እናጋጥማቸዋለን፤ ሬምሌ ወረዳ ፍርድ ቤት ቅርብ ጊዜ ያሳለፈው ፍርድ እንዲህ ዓይነት ክሶች ያሏቸውን ውስብስብ ጉዳዮች ግልጽ አድርጓል።

ከሳሹ ከፍርዱ ቤት ፊት በቀረበ ጉዳይ ላይ ወለሉ ቁርጥ ቁርጥ ኮንክሪቶቹ ሲወድቁ ቤቱን ለቅቆ ለመሄድ ተገደደ። ይህ ሲሆን ታማ 38 ሥራ ቤቱ ውስጥ ሳለ ነበር። ከሳሹ ጠቅላላ 313,338 ሸቀል ጠያቀ ከተቋራጩ ኩባንያ፣ ከኢንሹራንስ ኩባንያ እና ሥራዎቹን ካካሄደው ንኡስ ተቋራጭ።

የጉዳዩ ዳሰሳ እና ጉዳቱ እንዴት ተፈጠረ

ታህሳስ 2014 ተቋራጩ ኩባንያ ር.ም. ካኔ እና ቢንያን ይዛሙት ኃ.የ.ማ. ከሕንጻው ነዋሪዎች ጋር ስምምነት ፈጸሙ ታማ 38 ሥር ጥገናና ማጠናከሪያ ሥራ ለማካሄድ። ሥራዎቹ ፌብሩዋሪ 2017 ሲጀምሩ ከሳሹ ቤት ፍሎር ከፍሎር ሲፈርስ ኮንክሪቶቹ ሲቆሸሹ ወደ ሲሊንጉ ወረዱ።

ሁኔታው ከጊዜ ወደ ጊዜ ተባባሰ። ኖቬምበር 2017 ቤቱ ለሰዎች አስተማማኝ አለመሆኑ ተወሰነ ስለዚህ ለቆ ለሄድ ምርጫ አልነበረም። ሜይ 2017 ጀምሮ ከሌሎች ጓደኛ ጋር በሎድ ሌአ ጎልድበርግ ጐዳና ላይ ተከራይቶ ቤት ሲኖር ዋለ። ጉዳቱን ለማስተካከል ቃሉን ቢሰጥም ሥራ ሊሰጡ ጥረት ቢያደርጉም ምንም አልተደረገም።

የጠቅላላ ክሱ ምን ያካትታል

ከሳሹ ጠቅላላ 313,338 ሸቀል ለአራት ዋና ክፍሎች ጠያቀ፡

ጥገና ወጪ፡ 178,893 ሸቀል ሥራዎቹ ለቤቱ ያደረሱትን ጉዳት ለማስተካከል። ኪራይ ወጪ፡ 27,300 ሸቀል ሌላ ቤት ተከራይቶ ለኖረባቸው ወራት። ቤቱ ማጣት፡ 85,000 ሸቀል ቤቱ ውስጥ ሊቀመጥ ባለመቻሉ። የነፍስ ሥቃይ፡ 20,000 ሸቀል ለደረሰበት ጭቆናና ምቾት ማጣት።

የጉዳዩ ቁልፍ ሕጋዊ መርሆዎች

ታማ 38 ሕንጻ ጉዳት ጉዳዮች ላይ ዋና ዋና ሕጋዊ መርሆዎች አሉ። ግንበኛውና ተቋራጩ ለጎረቤቶቹ ነዋሪዎች ከፍ ያለ ጥንቃቄ ግዴታ አለባቸው። ይህ ሥነ-ምግባራዊ ብቻ አይደለም፤ ወቅታዊ ፍርድ ቤት ውሳኔዎች ውስጥ ሥር የሰደደ ግልጽ ሕጋዊ ግዴታ ነው።

ከዚህ በሻለ ኮንክሪት ሕንጻ ሲፈርስ የሚተረጎምው “ነገሩ ራሱ ይናገራል” (res ipsa loquitur) መርህ ተፈጻሚ ይሆናል። ይህ ማለት ጉዳቱ ራሱ ቸልተኝነት ስለመፈጸሙ ምስክር ነው ያለ ጥፋቱ ምንነት ዝርዝር ማስረጃ ሳያስፈልግ።

ግንበኞችና ተቋራጮች ማወቅ ያለባቸው ነገር

ጥገናና ማጠናካሪያ ሥራዎች ሲሰሩ ተገቢ ደህንነት ዕርምጃዎች መወሰድ ምን ያህል አስፈላጊ እንደሆነ ይህ ጉዳይ ያሳያል። ግንበኞችና ተቋራጮች ተገቢ ኢንሹራንስ ማረጋገጥና ነዋሪዎቹን ከጉዳት ለመጠበቅ ያስፈልጉ ሁሉ ዕርምጃዎች መውሰድ አለባቸው።

ታማ 38 ሥራዎች ሊጎዱዋቸው ለሚችሉ ነዋሪዎች ምክሩን እናስቀምጣለን፡ ለጉዳት ካሳ ስለሚሸፈን ነገር ከግንበኛው ግልጽ የሆነ የጽሑፍ ስምምነት ይጠይቁ እና ሁሉንም ችግር ያስቀምጡ። ቶሎ ቶሎ ሁኔታን መያዝ ሁኔታው ከመባባሱ ሊያቅበት ይችላል።

ለነፃ ምክር ዛሬ ያነጋግሩን፡ 072-2428822።

ከላይ ያለው ጽሑፍ ልዩ ሕጋዊ ምክር አይደለም። ለሁኔታዎ የሚስማማ ምክር ቢሮዋን ያነጋግሩ።